ਸਮੇਂ ਦਾ ਜਵਾਬ

ਚੋਰੁ ਸਲਾਹੇ ਚੀਤੁ ਨ ਭੀਜੈ ॥ ਜੇ ਬਦੀ ਕਰੇ ਤਾ ਤਸੂ ਨ ਛੀਜੈ ॥
ਅੰਗ- ੬੬੨

ਚੋਰੁ– ਚੋਰ
ਸਲਾਹੇ– ਸਿਫਤ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਚੀਤੁ– ਹਿਰਦਾ
ਨ ਭੀਜੈ– ਨਹੀਂ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ
ਬਦੀ– ਨਿੰਦਾ
ਤਸੂ ਨ ਛੀਜੈ– ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਾ ਹੋਵੋ

ਜੇ ਕੋਈ ਚੋਰ ਤੁਹਾਡੀ ਉਸਤਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਤਾਂ ਫੇਰ ਜੇ ਕੋਈ ਚੋਰ ਤੁਹਾਡੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।

---

ਇੱਕ ਦਿਨ ਇੱਕ ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁੰਦਰੀ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ।
ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਕਮਰਾ ਨਾ ਛੱਡੋ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਸਲਾਹਕਾਰ ਨੂੰ ਮੁੰਦਰੀ ਲੱਭਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ।
ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਆਦਮੀ ਨੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਸੋਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਹਾ ਕਿ, ” ‘ਮਹਾਰਾਜ’ ਮੁੰਦਰੀ ਏਥੇ ਹੀ ਹੈ , ਇਸੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ। ਜਿਸ ਦਰਬਾਰੀ ਦੀ ਸੰਘਣੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਹੈ, ਉਸੇ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਅੰਗੂਠੀ ਹੈ।”

ਦਰਬਾਰੀ ਜਿਸ ਦੇ ਕੋਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੀ ਅੰਗੂਠੀ ਸੀ ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਉੱਤੋਂ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ।

ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਆਦਮੀ ਨੇ ਦਰਬਾਰੀ ਦੇ ਇਸ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਸਨੇ ਝੱਟ ਉਸ ਦਰਬਾਰੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ, “ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਇਸ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਭਾਲੋ। ਉਸੇ ਕੋਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੀ ਅੰਗੂਠੀ ਹੈ।”

---

ਮੇਰਾ ਖਿਆਲ ਹੈ ਕਿ ਓਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਇਸ ਮੁਹਾਵਰੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ “ਚੋਰ ਕੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਮੇ ਤਿਨਕਾ”

ਜੇ ਕੋਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੋਰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਜੇਬਾਂ ਨੂੰ ਛੁਪਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਦੋਸ਼ੀ ਹੋ ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਤੁਹਾਡੇ ‘ਤੇ ਹੀ ਅਸਰ ਪਾਏਗਾ? ਠੀਕ ਹੈ?

ਜੇ ਕੋਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਕਹਿ ਕੇ ਬੁਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਥੱਪੜ ਮਾਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਗੱਲ ਸਿੱਧ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਇਸ ਬਾਰੇ ਸੋਚੋ।

ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਅੱਗੇ ਆਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਚੁੱਪ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਇੱਕ ਪੁਸ਼ਟੀਕਰਣ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕੀ? ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬਚਾਅ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਫੜ੍ਹੇ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਹਰਕਤ ਨਾ ਕਰੋ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉੱਤਰ ਬਣੋ, ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ ਤੁਹਾਡੇ ਸ਼ਬਦ ਹੀ ਹਰ ਗੱਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ।

ਇਹ ਨੁਕਤੇ ਯਾਦ ਰੱਖੋ।

1. ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜੋ ਹੋਣ ਦਾ ਲੋਕ ਤੁਹਾਡੇ ਤੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੁਰਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।
2. ਜੇ ਕੋਈ ਤੁਹਾਡੇ ਉਤੇ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਜਾਂ ਧੋਖਾ ਦੇਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੁਰਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।
3. ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਬੁਰਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਕੀ ਇਹ ਸਿਰਫ ਇਲਜ਼ਾਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੈ ਜਾਂ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ?
4. ਜੇ ਇਹ ਸੱਚ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਆ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਉੱਚਾ ਬੋਲਵਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਮਾਂ ਸਭ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦੇ ਦੇਵੇਗਾ।