ਕਿਆ ਤੂ ਸੋਚਹਿ ਕਿਆ ਤੂ ਚਿਤਵਹਿ ਕਿਆ ਤੂੰ ਕਰਹਿ ਉਪਾਏ ॥
ਅੰਗ- ੧੨੬੬
ਕਿਆ– ਕੀ
ਸੋਚਹਿ– ਸੋਚਦਾ ਏ
ਚਿਤਵਹਿ– ਚਿੰਤਾ
ਉਪਾਏ– ਹੱਲ
ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋ,ਤੁਸੀਂ ਕਿਸ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਤ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਹੜੇ ਹੱਲਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋ। ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਸਹਾਈ ਪਰਮਾਤਮਾ ਆਪ ਬਣਦਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿਸ ਗੱਲ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਅੱਗੇ ਇੱਕ ਯਾਤਰੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਉਸਦਾ ਪੇਸ਼ਾ ਕੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ, “ਮੈਂ ਇੱਕ ਸੰਪਾਦਕ ਹਾਂ।”
ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਤਰੇ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ, “ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿਣ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ ਸੀ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਸੰਪਾਦਕ ਹੋ?”
ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਹਾਂ, ਉਹ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੱਖਿਆਤਮਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਸੰਪਾਦਕ ਹਾਂ।”
ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ, “ਖੈਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੋਚਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਸੀ ਉਹ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਇੱਕ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿਚ ਇਕ ਕਹਾਣੀ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।
ਕੁਝ ਵਿਚਾਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਬਣਾ ਲਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੇ ਤਰਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਵਲੋਂ ਇੱਕ ਸਤਾਏ ਹੋਏ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੀੜਤ ਵਜੋਂ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।
ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਕੰਮ ਸਿਰਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ “ਉਹ ਇੰਨੇ ਚਿੰਤਤ ਕਿਉਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਸਕਦੇ?”
ਇਸ ਸੋਚ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਿੰਤਨ ਕਰਨ ਲਈ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਉਸ ਚਿੰਤਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕ ਬਣਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹਨ।
ਨਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਤਰਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਣ ਲਈ ਜਗਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।
ਇੱਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪੁੱਛ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਬਕਵਾਸ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਆਖਰਕਾਰ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ … “
ਸੱਚ ਕੀ ਹੈ? 